Jak wspierać rozwój społeczno - emocjonalny dziecka?
Doświadczenia
emocjonalne w pierwszych latach życia mają ogromny wpływ na
relacje społeczne naszych dzieci. Dzieci, które mają zapewnioną
równowagę emocjonalną lepiej nawiązują i utrzymują relacje z
rówieśnikami i dorosłymi. To pierwsze relacje kształtują ich
osobowość, to kim są, kim się staną i jakie będzie ich
rozumienie świata. Dzięki tym wczesnym relacjom niemowlęta i małe
dzieci uczą się, jak być w związku, w jaki sposób zaspokoić
swoje potrzeby oraz jak identyfikować i regulować emocje. Osoby, z którymi
dziecko tworzy bliską relację budują rusztowanie, które jest
podstawą do rozwoju umiejętności społeczno-emocjonalnych, takich
jak: samoregulacja, empatia,
pozytywne relacje z dorosłymi i rówieśnikami.
W jaki sposób
możemy pomóc rozwijać umiejętności społeczno – emocjonalne?
Pozwólmy przeżywać
emocje gdy dziecko jest zdenerwowane. Nie odsyłajmy go za karę do
pokoju lub do kąta, bo wtedy dajemy mu sygnał, że jest samo z tymi
trudnymi emocjami i nie może na nas polegać. W końcu nauczy się
tłumić emocje, a gdy tłumimy emocje przestają one być pod naszą
kontrolą i ujawniają się niekontrolowanie w stanie większego
wzburzenia.
Pokazujmy
dziecku w jaki pozytywny sposób radzimy sobie z emocjami.
Dzieci uczą się od nas, kiedy krzyczymy uczą się krzyczeć, kiedy
mówimy z szacunkiem uczą się szacunku.
Pielęgnujmy bliską
i ufną relację. Niemowlęta uczą się regulować emocje poprzez
bliski kontakt z rodzicem. Starsze dzieci też mają ogromną
potrzebę bliskości, kiedy przeżywają ważne bądź trudne chwile.
Mózg dziecka dojrzewa dzięki interakcjom. Gdy
reagujemy na potrzeby naszych dzieci uczą się, że są
bezpieczne. Poprzez bliską relację z rodzicem uczą się także
komunikowania się, reagowania na wyzwania oraz rozpoznawania,
doświadczania i regulowania swoich emocji.
Akceptujmy
uczucia naszego dziecka, nawet gdy są niewygodne. Kiedy nasze
dzieci zobaczą, że rozumiemy jego emocje poczuje się lepiej i
będzie bardziej skłonne do współpracy. Zamiast pocieszać mówiąc
„nie płacz” zapytaj „czy płaczesz bo ktoś zabrał ci
zabawkę?”, „Czy jest Ci
teraz smutno?” W ten sposób nauczymy dzieci, że emocje mogą nie
być dobre ale nie są niebezpieczne. Gdy akceptujemy emocje dziecka,
ono też uczy się je akceptować, a tym samym kontrolować zamiast
je tłumić.
Udzielajmy
pozytywnych wskazówek. Zamiast karać pokażmy mu co może zrobić
inaczej. Gdy ukarzesz dziecko w sytuacji, gdy nie zachowuje się ono
tak jak sobie tego życzymy pokazujemy, że emocje, które
doprowadziły ich do "niewłaściwego zachowania", są złe.
W takiej sytuacji dzieci starają się tłumić te emocje,
a ich emocjonalny bagaż staje się coraz cięższy. To jeden
z powodów, dla których kara rzeczywiście prowadzi do gorszego
zachowania.
Pamiętajmy
wszystkie dzieci są wyjątkowe, a naszym zadaniem jest dbanie o ich
rozwój. Powinniśmy zapewnić dzieciom takie poczucie bezpieczeństwa aby mogły maksymalnie wykorzystać swój potencjał, tak aby stały się silnymi, pewnymi siebie, odpowiedzialnymi, kreatywnymi i ciekawymi świata dorosłymi.
